Palmolie blijkt voedingsbodem voor wantoestanden - De Tijd

De palmolie-industrie in Indonesië wordt in een rapport van Human Rights Watch streng terechtgewezen voor verdrukking, intimidatie en milieuvervuiling. Ook Belgische bedrijven komen in opspraak, blijkt uit andere bronnen.

De essentie

• In een nieuw rapport 'Why Our Land' haalt Human Rights Watch hard uit de palmolie-industrie in Indonesië.
• Ook De Volkskrant klaagde dit weekend wantoestanden aan bij plantages van het Belgische-Luxemburgse palmoliebedrijf Socfin. Deze keer in Kameroen.
• Een lokale ngo diende een klacht in tegen het Antwerpse palmoliebedrijf Sipef, actief in Indonesië. Het dispuut gaat over de arbeidsrechten.

'De Indonesische autoriteiten laten palmoliebedrijven toe veengebieden te vernietigen en andere milieuschade aan te richten, zonder enige aandacht voor de rechten van de lokale gemeenschappen of de gevolgen voor het milieu', zegt Juliana Nnoko-Mewanu, senior onderzoeker bij Human Rights Watch.

In een nieuw rapport 'Why Our Land' haalt Human Rights Watch hard uit naar de palmolie-industrie. Vooral Indonesië krijgt ervan langs. Natuurlijke bossen in Indonesië, goed voor ongeveer 5 procent van alle opgeslagen koolstof wereldwijd, worden op enorme schaal gekapt om plaats te maken voor oliepalmplantages.

Het 71-pagina’s tellend dossier ziet een desastreuze impact op lokale gemeenschappen. De organisatie interviewde bijna honderd inwoners van drie lokale gemeenschappen. ‘Landrechten worden geschonden en inwoners die zich verzetten worden lastiggevallen, bedreigd en willekeurig opgesloten’, klinkt het.

Invoerverbod

Palmolie is overal in te vinden. In koekjes, medicijnen, handcrème, cosmetica en biodiesel. Twee landen staat aan het hoofd van dat plantaardige goud: Indonesië en Maleisië. Ze zijn goed voor maar liefst 85 procent van de productie van ruwe palmolie, of CPO (crude palm oil)

Ook aantijgingen van seksueel misbruik komen vaker bovendrijven. Dat bleek uit een grootschalig onderzoek van Associated Press vorig jaar. De dader is vaak de mandor, Indonesisch voor 'directe overste'.

Neokoloniale misstanden

Los van het nieuwe HRW-rapport klaagde de Volkskrant vorige weekend wantoestanden aan bij plantages van het Belgische-Luxemburgse palmoliebedrijf Socfin in Kameroen in Centraal-Afrika. Tijdens een bezoek aan de enorme plantages kwamen verhalen over verdrukking van lokale gemeenschappen, intimidatie en milieuvervuiling boven.

Socfin geniet al lang een slechte reputatie. Internationale milieu- en mensenrechtenorganisaties beschuldigen het bedrijf van neokoloniale misstanden waaronder intimidatie, ontbossing, milieuvervuiling en landroof.

We eisen dat Socfin zich niet schuldig maakt aan uitbuiting, kinderarbeid of ontbossing.

Joelle Neeb

ING België

In 2019 kwam ING in opspraak als een belangrijke kredietverstrekker van de Socfin-holding. Na de nieuwe aantijgingen liet ING weten de lening voort te zetten mits Socfin zo snel mogelijk zijn plantages RSPO certificeert en kan bewijzen zich niet schuldig te maken aan ontbossing, kinderarbeid en uitbuiting.

Het RSPO-certificaat werd in 2004 in het leven geroepen om uitbuiting, landroof, ontbossing en kinderarbeid tegen te gaan. ‘Wij monitoren de situatie en hebben een onafhankelijk expert gevraagd toe te zien op het beloofde verbetertraject van Socfin', zegt Joelle Neeb van ING België. 'Als corona het toelaat, gaan zij de komende maanden langs op de plantage in Kameroen.’

Sipef, de beursgenoteerde plantageholding uit het Antwerpse Schoten, benadrukt dat het wel duurzaam werkt via het RSPO-label. Het bedrijf is actief in Indonesië, waar het 29 oliepalmplantages heeft.

Maar ondanks dat duurzaamheidslabel kreeg het in maart toch een klacht. Op een van zijn plantages in Sumatra zou sprake zijn van schendingen van de mensenrechten en de arbeidsrechten. De klacht werd ingediend bij het duurzaamheidslabel RSPO. De indiener, een lokale ngo, wil anoniem blijven. Dagloners - vaak vrouwen - zouden minder betaald krijgen dan het minimumloon. Ook zouden arbeiders onvoldoende beschermd zijn tegen de pesticiden die ze gebruiken en bij arbeidsongevallen te weinig rechten hebben.

We een proces gestart om de arbeidsvoorwaarden van vrouwelijke dagloners, die vaak andere taken uitvoeren, toch gelijk te stellen met die van de mannen.

François Van Hoydonck

‘Er is inderdaad een klacht neergelegd tegen een van onze opstartende plantages’, zegt CEO Francois Van Hoydonck. ‘De indiener van de klacht wil dat we meer mensen permanent in dienst nemen, maar dat is een geleidelijk proces in functie van de groeiende oogsten. We zijn een proces gestart om de arbeidsvoorwaarden van de vrouwelijke dagloners, die vaak andere taken uitvoeren, gelijk te schakelen met die van de mannen. Bij al onze andere, volgroeide plantages, doen zich deze tijdelijke problemen niet voor.'

Over de veiligheidsvoorschriften is Van Hoydonck duidelijk. ‘Onze interne regels zijn streng: een plastic pak, rubberen handschoenen, maskers en een helm voor iedereen. Maar het is niet evident te controleren of iedereen zich permanent aan die veiligheidsvoorschriften houdt als het om 2.000 werknemers gaat die bij 30 graden verspreid werken in een veld.’

Green Deal

De Europese Unie heeft oor naar de ecologische effecten van oliepalmplantages. De Europese Green Deal wil het gebruik van biobrandstoffen op basis van palmolie uitfaseren.

Van Hoydonck maakt zich weinig zorgen. ‘Wereldwijd consumeren we 73 miljoen ton palmolie per jaar. Biodiesel is maar een klein stukje van het verhaal. Het aandeel van biodiesel laten uitfaseren, 4 miljoen ton, zal het verschil niet maken. Het probleem van biobrandstoffen uit voedingsgrondstoffen gaat breder dan palmolie alleen.'

Van Hoydonck geeft toe dat er 'een aanzienlijk probleem met ontbossing' is. Hij ijvert voor duurzame palmolie, zonder ontbossing. ‘Wij doen het zoals het hoort. Jammer dat enkele cowboys het verknoeien voor de rest.’

Adblock test (Why?)

Palmolie blijkt voedingsbodem voor wantoestanden - De Tijd
Read More